लेखांकनाची संबंधित संकल्पना जाणे
याचा अर्थ एका ओळीत सांगितला तर नजीकच्या काळात हा व्यवसाय
बंद होणार नाही, अनेक वर्षे हा व्यवसाय अविरतपणे चालवला जाईल
असे गृहीत धरून लेखाजोखा केला जातो.
Going Concerned संकल्पना हिशेबात वापरली जाते.
मी तुम्हाला याचे एक उदाहरण देतो.
कसे? तुम्ही एकदा अवमूल्यनाबद्दल ऐकले असेल.
होय सर, आम्ही अवमूल्यन ऐकले आहे.
घसारा म्हणजे काय?
उदाहरणार्थ, मी तुम्हाला घसारा म्हणजे काय ते सांगतो.
तुम्ही मशिनरी घेतली.
त्याची किंमत रु. 10 लाख.
तुम्ही एक मशिनरी विकत घेतली ज्याची किंमत रु. 10 लाख.
आणि तुम्हाला सांगण्यात आले आहे की या यंत्राचे आयुष्य 5
वर्षे आहे.
यंत्रसामग्री 5 वर्षे चालेल.
तर मित्रा, तुमचे 5 वर्षांचे P&L खाते, तिथे हा खर्च रु.
10 लाख वाढून रु.
2 लाख, 2 लाख, 2 लाख, 2 लाख, 2 लाख.
मी सरळ रेषेच्या पद्धतीबद्दल बोललो तर हा खर्च रु.
पहिल्या वर्षाच्या P&L मध्ये 10 लाख जाणार नाहीत.
ती वाढून रु.
2 लाख, 2 लाख, 2 लाख, 2 लाख, 2 लाख आणि वाढून रु.
5 वर्षे P&L.
हे तुम्हाला मॅचिंग कॉन्सेप्टद्वारे शिकवले जाते.
हे आम्हाला कोण शिकवते?
जुळणारी संकल्पना.
मॅचिंग कॉन्सेप्ट म्हणते की हा खर्च रु.
10 लाखांचा तुम्हाला पुढील 5 वर्षांसाठी फायदा होईल.
हा खर्च रु.
10 लाखांचा तुम्हाला पुढील 5 वर्षांसाठी फायदा होईल.
तुम्ही मशीन चालवाल, वस्तू तयार कराल आणि तिथून त्या वस्तू
विकून तुम्हाला नफा मिळेल.
बरोबर? रु.
10 लाखांना 5, 2, 2, 2, 2, 2 ने भागले.
मॅचिंग कन्सेप्ट यालाच म्हणतात.
आणि याला आपण अवमूल्यन म्हणतो.
रु. 10 लाख, म्हणजे
यंत्रांची किंमत आम्ही 5 वर्षांच्या आयुष्यात वितरित केली.
याला अवमूल्यन म्हणतात.
या 2, 2, 2, 2, 2 लाखांना घसारा म्हणतात.
आता यंत्रसामग्री खरेदीच्या पहिल्या वर्षीच आम्ही हे रु. वाटप
करू असे ठरवले.
5 वर्षात 10 लाख आणि पुढील 5 वर्षांच्या P&L मध्ये आम्ही रु.
मॅचिंग कॉन्सेप्टनुसार 2 लाख, 2 लाख, 2 लाख, 2 लाख.
तर मित्रांनो, तुम्ही एक गोष्ट आधीच गृहीत धरली आहे.
तुम्ही रु.चा खर्च हस्तांतरित करणार असल्याचे मान्य करताच.
पुढील 5 वर्षात P&L लिहून 10 लाख रु.
2 लाख, 2 लाख, 2 लाख, 2 लाख तर तुम्ही आधीच एक गोष्ट मान्य
केली आहे की तुम्ही पुढील 5 वर्षात P&L बनवाल.
व्यवसाय पुढील 5 वर्षे चालेल.
याला गोइंग कन्सर्न म्हणतात.
नजीकच्या भविष्यात व्यवसाय बंद होणार नाही असे गृहीत धरून
व्यवसाय चालूच राहील याला गोइंग कन्सर्न कन्सेप्ट म्हणतात.
ही हिशेबाची मूळ धारणा आहे.
हे मूळ तत्व आहे.
की तुम्ही कोणतेही अकाउंटिंग कराल, कोणतीही जनरल एंट्री,
खात्याचे कोणतेही काम असा विचार कराल की हा व्यवसाय नजीकच्या
भविष्यात बंद होणार नाही आणि तो चालूच राहील.
सर, उदाहरणार्थ, आम्ही आधीच ठरवले आहे की आम्ही पुढील 6
महिन्यांत व्यवसाय बंद करणार आहोत मग तुम्ही सर्व घसारा इथे
टाकू.
असे गृहीत धरा की तिसऱ्या वर्षी तुम्ही ठरवले आहे की तुम्हाला
पुढील 2 वर्षे व्यवसाय चालवायचा नाही आणि तुम्ही तिसऱ्या
वर्षी व्यवसाय बंद करणार आहात.
आणि आतापर्यंत किती घसारा लागू झाला आहे?
फक्त 2 आणि 2 आणि 4.
6 लाख बाकी होते.
त्यामुळे तुम्ही येथे एकूण 6 लाख घसारा टाकाल.
तुम्ही येथे एकूण 6 लाख टाकाल.
2 आणि 2
पुढील 2 वर्षांसाठी 4 लाखांचे घसारा तुम्ही इथे टाकाल.
म्हणजेच जेव्हा आपण गोइंग कन्सर्नच्या आधारे अकाउंटिंग करतो
तेव्हा हिशोब थोडा वेगळा होतो.
आपण व्यवसाय बंद करणार आहोत हे कळल्यावर हिशेब थोडा वेगळा
होतो.
परंतु 99% प्रकरणांमध्ये गोइंग कन्सर्न संकल्पनेनुसार लेखांकन
केले जाईल.
ही 1% शक्यता आहे.
व्यवसायाच्या जीवनातील ही एक-वेळची घटना आहे.
की आम्ही ते बंद करत आहोत.
व्यवसाय दररोज बंद नाहीत.
ते दररोज उघडतात आणि दररोज बंद होत नाहीत.
बरोबर? होय.
तिथे लिहिलेली Going Concern संकल्पना वाचून दाखवू.
चला अगदी सहज वाचूया.
अकाऊंटिंगमधील गोइंग कन्सर्न संकल्पना सांगते की कोणत्याही
फर्मद्वारे अमर्यादित कालावधीसाठी व्यावसायिक क्रियाकलाप केले
जातील.
याचा सरळ अर्थ असा की प्रत्येक व्यवसायात जीवनाचे सातत्य असते.
त्यामुळे ते लवकरच विसर्जित होणार नाही.
विरघळले म्हणजे बंद.
व्यवसाय लवकरच विसर्जित होणार नाही.
हे अकाउंटिंगचे एक महत्त्वाचे गृहितक आहे कारण ते ताळेबंदात
मालमत्ता मूल्याचे प्रतिनिधित्व करण्यासाठी आधार प्रदान करते.
हा एक अतिशय महत्त्वाचा घटक आहे कारण ते तुमच्या अवमूल्यनावर
देखील परिणाम करते ज्यामुळे ते तुमच्या ताळेबंदातील स्थिर
मालमत्तेच्या हिशेबावर देखील परिणाम करते.
येथे लिहिलेले उदाहरण पाहू.
प्लांट आणि मशिनरी 10 लाख रुपयांच्या कंपनीने खरेदी केली होती
आणि त्याचे आयुष्य 10 वर्षे आहे.
गोइंग कन्सर्न संकल्पनेनुसार दरवर्षी व्यवसायाद्वारे खरेदी
केलेल्या मालमत्तेची काही रक्कम खर्च म्हणून दर्शविली जाईल
आणि शिल्लक रक्कम हिशेबाच्या पुस्तकांमध्ये मालमत्ता म्हणून
दर्शविली जाईल.
अशाप्रकारे, जर एखादी रक्कम पुढील अनेक वर्षे व्यवसायात
वापरल्या जाणार्‍या वस्तूवर खर्च केली गेली असेल तर ती वस्तू
ज्या विशिष्ट वर्षात खरेदी केली गेली होती त्या वर्षाच्या
महसुलातून रक्कम आकारणे योग्य होणार नाही.
खरेदीच्या वर्षात खर्च म्हणून दर्शविलेल्या खरेदी मूल्याचा
फक्त एक भाग आणि उर्वरित शिल्लक ताळेबंदात मालमत्ता म्हणून
दर्शविली जाते.
याचा अर्थ आम्ही पुढील 10 वर्षे व्यवसाय चालवणार आहोत आणि
पुढील 10 वर्षे तो सुरू ठेवणार आहोत हे आम्ही मान्य केले आहे.
ही गोइंग कन्सर्न संकल्पना आहे.
हेच तत्त्व आहे की नजीकच्या भविष्यात व्यवसाय बंद होणार नाही,
परंतु पुढे चालू राहील, असे गृहीत धरून गोइंग कन्सर्न
संकल्पना सांगते.
ठीक आहे. धन्यवाद.