ਇਸ ਕਲਿੱਪ ਵਿੱਚ, ਤੁਸੀਂ ਦੋਹਰਾ ਪਹਿਲੂ ਸੰਕਲਪ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਦੋਹਰਾ ਪਹਿਲੂ ਲੇਖਾ-ਜੋਖਾ ਦਾ ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤ ਹੈ।
ਇਹ ਖਾਤੇ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਨ ਲਈ
ਆਧਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਇਹ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਖਾਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹਰ
ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੋਹਰੇ ਸੰਕਲਪ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ।
ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਦੋ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਮਾਨ ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਨਕਦ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਦੇ
ਹੋ, ਤਾਂ ਇਸਦੇ ਦੋ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹਨ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮਾਲ ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਲੋਨ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਸਦੇ ਵੀ ਦੋ
ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮਾਲ ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਲੋਨ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਸਦੇ ਵੀ ਦੋ
ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਦੋਹਰੇ ਪਹਿਲੂ
ਸੰਕਲਪ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੋਵੇਗਾ।
ਹਰ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੂ ਅਤੇ ਦੋ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੋ ਖਾਤਿਆਂ ਨੂੰ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਉਲਟ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦੋਹਰਾ ਪਹਿਲੂ ਸੰਕਲਪ ਦੋ ਖਾਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਮਾਨ ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਨਕਦ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਦੇ
ਹੋ, ਤਾਂ ਖਰੀਦ ਖਾਤੇ ਨੂੰ ਡੈਬਿਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਨਕਦ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ
ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਡੈਬਿਟ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਡੈਬਿਟ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਖਰੀਦ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਖਰਚਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਡੈਬਿਟ ਨਿਯਮ ਹੈ।
ਕੈਸ਼ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸ਼ਬਦ ਗੋਜ਼ ਆਊਟ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਰਜ਼ਾ ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਖਰੀਦ ਖਾਤੇ ਨੂੰ
ਡੈਬਿਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਲੈਣਦਾਰ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨਿਯਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ.
ਇਸ ਲਈ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੋ ਖਾਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ
ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਨਕਦੀ ਦੇ ਬਦਲੇ ਖਰੀਦੀਆਂ ਗਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੂ
ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਕਦ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਮਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ।
ਇਸ ਲਈ ਦੋਵਾਂ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਲੇਖਾ-ਜੋਖਾ ਵਿਚ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੀ ਦਵੈਤ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਦੀਆਂ
ਸ਼ਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੰਪਤੀ ਦੇਣਦਾਰੀ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਦੋਹਰਾ ਪਹਿਲੂ ਸੰਕਲਪ ਵੀ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਸਮੀਕਰਨ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਜਾਇਦਾਦ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਇਹ ਸਮੀਕਰਨ ਕਿਵੇਂ ਹੈ ਜਨਾਬ?
ਬਸ ਇਸ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰੋ.
ਦੋਸਤੋ, ਵਪਾਰ ਲਈ ਪੈਸਾ ਕਿੱਥੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ?
ਜਾਂ ਤਾਂ ਕਰਜ਼ਾ ਲਓ ਜਾਂ ਮਾਲਕ ਪਾਓ।
ਦੇਣਦਾਰੀ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੰਪੱਤੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਦੋਹਰੀ ਧਾਰਨਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਹਰੇਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦਾ ਸੰਪੱਤੀ ਅਤੇ
ਦੇਣਦਾਰੀ 'ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁੱਲ ਸੰਪਤੀ ਦਾ ਮੁੱਲ
ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਕੁੱਲ ਦੇਣਦਾਰੀ ਦੇ ਮੁੱਲ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਦੋਹਰਾ ਪਹਿਲੂ ਸੰਕਲਪ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮੀਕਰਨ ਸੰਪਤੀ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ ਅਤੇ
ਪੂੰਜੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਇਹ ਸਮੀਕਰਨ ਹਰ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਨਕਦੀ ਦੇ ਬਦਲੇ ਸਾਮਾਨ ਖਰੀਦਿਆ।
ਸੰਪਤੀ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਸੰਪੱਤੀ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ
'ਤੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਨਕਦੀ ਦੇ ਬਦਲੇ ਸਾਮਾਨ ਖਰੀਦਿਆ।
ਸੰਪਤੀ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਅਗਲੀ ਉਦਾਹਰਨ.
ਮਾਲਕ ਨੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਪੂੰਜੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਇਸ ਲਈ, ਨਕਦੀ ਅਤੇ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ ਵਧੇਗਾ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪੂੰਜੀ ਵਧੇਗੀ।
ਇਹ ਸਮੀਕਰਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹੇਗਾ।
ਇਹ ਦੋਹਰਾ ਪਹਿਲੂ ਸੰਕਲਪ ਹੈ।
ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਤੁਹਾਡਾ ਧੰਨਵਾਦ.