सर्वांना नमस्कार. तुमच्या सगळ्यांना गुड इव्हनिंग. माझं नाव
विनीत गौतम आहे, तुमचा कोच आणि ट्रेनर.
आणि आज मी माझ्या शेवटील व्हिडिओमध्ये जस्तीत जस्त महत्वाची
गोष्ट बोलणार आहे.
मला विक्री आणि मार्केटिंग व्यावसायिकांशी बोलायला आवडेल कारण
आपल्या यशासाठी आवश्यक असलेले काही वेगळे बरोबर आहेत.
मी काही महत्वाच्या कौशल्यांबद्दल बोलत होतो जे आपल्या
करिअरमध्ये यशस्वी होण्यासाठी वाढविणे आवश्यक आहे.
होय, आणि त्यातूनच खरं तर मी संवाद कौशल्याबद्दल बोलत होतो.
तुम्हाला माहित आहे की विक्री आणि विपणन व्यावसायिकांसाठी हे
किती महत्वाचे आहे.
तर हे आहेत विनीत गौतम, तुमचे कोच, ट्रेनर, लाइफ कोच, माइंड
कोच, लेखक आणि मोटिवेशनल स्पीकर.
आणि आज मी तुम्हाला सांगत आहे की माझ्या शेवटच्या काही
व्हिडिओंमध्ये मी संवाद कौशल्यांबद्दल बोललो होतो.
आणि माझ्या शेवटच्या व्हिडिओमध्ये मी संवादाबद्दल बोललो होतो.
असल्याचं काय हे संवाद?
आणि नंतर मी अशब्दीय कम्युनिकेशन आणि सक्तीच्या कौशल्यांबद्दल
बोललो.
तर नॉन-वर्बल कम्युनिकेशन हे काय आहे? माझ्या शेवटच्या
व्हिडिओमध्ये मी तुम्हाला सांगितलं होतं.
नॉन-वर्बल कम्युनिकेशन हे ते ठिकाण आहे जेथे आपण शब्द वापरत
नाही, तर आपली देहभाषा, डोळ्यांचा संपर्क, हावभाव, मुद्रा,
ड्रेसिंग वापरता येते.
All of these things will convey a message to the person you
are speaking with.
तुम्ही बोलणार आहात. आणि आपल्याला माहित आहे की पहिली छाप ही
शेवटची छाप आहे आणि आपल्या सभेच्या पहिल्या चार सेकंदात
त्याचे मूल्यांकन केले जाईल.
आणि तो पहिल्या चार सेकंदात अस्पष्टपणे स्पष्ट होते जेव्हा
आपण बोलण्याची सुरवात करत नाहीत.
आपल्या पहिल्या प्रभावाची मूल्यमापन आपल्या गैर-शब्दाच्या
संवादाच्या आधारे केले जाते.
या पद्धतीने आपण आपल्या अमौखिक संवादाची महत्त्वाची महत्ता
समजू शकता.
मला वाटते की आपण समजलं आहात आणि हे संचार मार्ग म्हणजे
लेखनापेक्षा कमीच नाही. तुम्ही हे संचार मार्ग खोटं न वाटवा.
दुसरी खूप महत्वाची आणि गंभीर गोष्ट मी बोललो होतो ती असलेली
ही ऐकणे होते.
ऐकणे म्हणजे काय आणि त्याचा महत्व काय आहे? शिकणे म्हणजे काय
आहे? कारण जर तुम्ही एक चांगला श्रोता नसाल तर तुम्ही एक
चांगला शिकणार नाही.
आणि जर तुम्ही चांगले शिकणार नसाल, तर तुमच्या आत चांगलं
इनपुट नसेल असे म्हणतात, तर तुम्ही चांगलं आउटपुट कसं देऊ
शकता? अर्थात जर तुम्हाला चांगले इनपुट नसते तर तुम्ही
काहीतरी चांगलं संवाद साधू शकत नाहीत.
तर आता मला समज आलं आणि तुम्हाला पण ही गोष्ट समजायची गरज आहे.
ऐकण्याच्या कौशल्याचे महत्त्व काय आहे आणि ऐकणे हे कौशल्य का
आहे?
मला वाटतं तुम्ही ते अधिक चांगलं समजता आहात ना.
चूक तुम्हाला सुधारण्याची आवड असेल तर, तुमच्या लक्ष्याला
साध्य करण्याची इच्छा असेल तर, तुमच्या स्वप्नांची पूर्तता
घेण्याची इच्छा असेल तर, तर तुम्हाला लायफलॉन्ग लर्नर राहायची
गरज आहे.
आजीवन शिकणारा.
आपण तयार आहात का?
जर हो तर आपण आपल्या स्वप्नातील यशाची आशा ठेवू शकता.
जर तुम्ही न करता, तर भगवान तुमच्यावर आशीर्वाद देईल.
बरोबर आहे का? बरोबर आहे.
तर, आज मी सात प्रकारच्या ऐकण्याबद्दल बोललो जे आपले जीवन आणि
काम बदलू शकतात.
There are seven types of listening that can change your
life and work. So, what are those seven types? First is
informational listening, followed by discriminative
listening, biased listening, sympathetic listening,
comprehensive listening, empathetic listening, and the last
one is...
क्रिटिकल ऐकणे आहे.
तुम्ही जर या गोष्टीची समजली तर ऐकण्याच्या सात प्रकारांची
माहिती आहेत.
माझं म्हणजे, ऐकणं चांगल्या शिकणाऱ्यासाठीचा आधार आहे हे मला
सांगितलं होतं.
आणि जर तुम्ही शिकत असता, तर तुम्ही आगाऊ जाऊ शकता, तुमच्या
लक्ष्याला, तुमच्या ध्येयाला साध्य करू शकता.
कारण जेव्हा तुम्ही असाल तेव्हा आणि जेव्हा तुम्हाला जायचं
असेल तेव्हा त्यामध्ये एक अंतर असतो.
काहीतरी कमी आहे आणि शिकून आपण ती पोकळी भरून काढू शकता आणि
यामुळे आपण आणि आपल्या यशात सेतू तयार होईल.
माझं विचार समजत आहात तुम्हाला.
ते मिळत असेल तर अशा प्रकारच्या श्रवणाचा सराव जरूर करावा.
आपण माहितीपूर्ण ऐकण्याचा सराव केला पाहिजे.
मी या ऐकण्याच्या कौशल्यांबद्दल तुम्हाला तपासलं आहे.
महत्त्व काय आहे?
Informational listening हा काही आहे ज्यामुळे आपण जोपर्यंत
आपण ऐकत आहात तोपर्यंत आपल्या दृष्टीकोनातून माहिती मिळते.
तुम्हाला पूर्ण संदर्भ समजू लागण्याची गरज नाही.
आपल्यासाठी नेमकं काय आहे हे समजून घ्यायला हवं.
समोरची व्यक्ती तुम्हाला जे काही सांगत आहे, त्यासाठी
तुम्हाला स्वत:चा मेसेज, माहिती मिळत आहे.
हे माहिती ऐकणे आहे.
दुसरं हा भेदभावपूर्ण ऐकणं आहे आणि हे तुमच्या शरीरात आधारित
आहे.
तुमच्या शरीरात ते स्वतःच आहे.
तुमच्यात देवाने ही गोष्ट निर्माण केली आहे.
जसे की आप मोबाइल खरेदी करत असताना, आपण काही अतिरिक्त अॅप्स
डाउनलोड करू इच्छित असता पण त्यापूर्वी आपण आपल्या
मोबाइलमध्ये इनबिल्ट कोणत्या प्रकारचे फंक्शन्स अॅप्स आहेत हे
पाहायचे आहे.
ज्याप्रमाणे निर्माते आपल्या मोबाईल किंवा लॅपटॉपमध्ये
काहीतरी बनवत असतात, तयार करत असतात.
त्याचप्रमाणे देवाने आपल्या सर्वांच्या आतही काही गुण निर्माण
केले आहेत.
आम्ही सगळे.
ज्या गुणवत्तांना, ज्या क्षमतांना आम्ही जन्माला घेतल्यावरच
आपल्याला असते त्यांची आम्ही असलेली खासगीत आणि संपूर्ण
पोटेन्शिअल समजत नाही.
त्यामुळे हे प्रकारचे ऐकणे आवाजाच्या विविध उपमॉड्यूलांच्या
माध्यमातून अंतर्मुखी आहे आणि बाळाला आईचा, कुटुंबातील विविध
सदस्यांचा आवाज समजायचा शक्यता असते.
आणि जेव्हा आई त्याच्याकडे येते तेव्हा तो त्याच्याकडे येतो
म्हणून समजतो, माझी आई माझ्याकडे येत आहे. माझं बरोबर आहे का?
हो बरोबर.
त्यामुळे पुढचा एक आशय असलेल्या ऐकण्याचा पक्षपात असा आहे.
येथे आपले पक्षपाती ऐकणे निवडक श्रवण म्हणून देखील ओळखले
जाते. जो व्यक्ती पक्षपाती ऐकतो तो फक्त त्यांच्या विशेष
इच्छेप्रमाणे माहिती ऐकतो.
त्यांना जी काही विशिष्ट माहिती ऐकायची आहे, ती तुम्ही फक्त
पक्षपाती आहात. या शब्दावरून आपण स्पष्ट, पक्षपाती आहात हे
स्पष्ट होते. तुम्ही फक्त स्वत:ची माहिती मिळवण्यासाठी आहात.
अरे हो, आणि पुढच्या अध्यायात सहानुभूतीचं ऐकणं आहे. जसं की
कोणीही तुमच्याशी बोलत असेल तसंच आपण फक्त ऐकण्याचा प्रयत्न
करावा. त्याच्या समस्यांबद्दल बोलत असल्यास, त्याची दुखद
कहाणी सांगत असल्यास, आपण त्याला ऐकण्याचा प्रयत्न करावा आणि
सहानुभूतीच्या भावना देऊन त्याचा समर्थन करावा.
या नावानुसारही स्पष्ट आहे, सहानुभूतीचे ऐकणे. होय, इथे
तुम्ही त्याचप्रमाणे वागायचं आहे. आणि पुढीलप्रमाणे तुम्हाला
संपूर्ण ऐकण्याची गरज आहे. विवेकपूर्ण ऐकण्यापेक्षा, संपूर्ण
ऐकण्यासाठी भाषा कौशल्यांची आवश्यकता असते.
विभेदक ऐकण्यात भाषा गरज नव्हती, पण संपूर्ण ऐकण्यात भाषा
अत्यंत आवश्यक आहे. हा प्रकारचा ऐकणे सामान्यतः आधीच्या
बालपणात विकसित होतो. लोक संपूर्ण ऐकण्याचा वापर करून कोणताही
व्यक्ती काय आहे हे समजून घेण्यासाठी करतात.
शब्दांचा वापर करून सांगतो.
विवेकानुसार ऐकणे म्हणजे त्याच्यात असलेले हे कौशल्य आणि
शब्दांचा वापर केला न जाण्याने संदेश मिळतो.
इथे व्यक्तीने बोलत असताना आपण भाषेचा वापर करून
त्यांच्याकडून दिलेल्या संदेशाची समज करण्याचा प्रयत्न करत
असतो. भाषेचा वापर करून आपण दिलेल्या संदेशाची समज करणे हे
संपूर्ण ऐकणे असते.
पुढे सहानुभूतीच्या ऐकण्याची आवश्यकता असते. सहानुभूतीच्या
ऐकण्याच्या माध्यमातून आपण इतरांच्या दृष्टीकोनातून,
त्यांच्या पाठीमागच्या दृष्टीकोनातून पाहण्याची क्षमता वाढवू
शकता.
या प्रकारच्या श्रवणात तुम्ही दुसऱ्याचा दृष्टिकोन समजून
घेण्याचा प्रयत्न करू शकता. दुसऱ्याच्या दृष्टिकोनातून
बघण्याचा प्रयत्न करू शकता, त्याच्या आशयाची स्पष्टता काय आहे
हे समजून घेण्याचा प्रयत्न करू शकता.
हा तुमचा उपाय नाही, तुम्ही फक्त इतरांच्या दृष्टिकोनातून
विचार करत आहात, त्यांच्या दृष्टिकोनातून त्यांचे मत समजून
घेण्याचा प्रयत्न करता येत आहात. तुम्ही त्यांच्याकडून काय
म्हणत आहात हे समजून घेण्याचा प्रयत्न करता येत आहात.
मला वाटतं की मी तुमचं विचार समजलं. आणि शेवटचं म्हणजे
क्रिटिकल लिसनिंग. क्रिटिकल लिसनिंग हा म्हणजे, जर आपण जटिल
माहिती विश्लेषण करायचं असेल तर आपण क्रिटिकल लिसनिंग वापरावं.
कामाच्या ठिकाणी समस्या सोडवताना क्रिटिकल ऐकणे महत्वाचे आहे.
जेव्हा काहीतरी संकटाची गोष्ट असते, आपण टीम लीडर आहात आणि
आपल्या टीममध्ये समस्या आहे. प्रत्येकजण म्हणतोय, मी बरोबर
आहे, मी बरोबर आहे, मी बरोबर आहे, पण तुम्ही निर्णय घेण्याची
जबाबदारी आहे कि कोण बरोबर आणि कोण अयोग्य आहे.
तुम्ही नेते असताना.
त्या क्षणी तुमच्यासाठी हे टीकात्मक ऐकणं खूप महत्त्वाचं आहे
कारण जेव्हा काहीतरी संशयाच असतं आणि तुमच्या टीममध्ये कोणाची
हक्क आहे आणि कोण चुकीचा आहे ते निर्णय करायचे आहे जसे
नेतृत्व करताना.
तुम्ही निर्णय घ्याला लागेल. संघर्ष सोडण्यात हे आपल्यासाठी
खूप मदतगार असते. एक वरिष्ठ व्यावसायिक म्हणून, आपण संघर्ष
सोडविताना हे कौशल्य वापरू शकता.
आणि हे खूप महत्वाचे कौशल्य आहे जो तुम्हाला अवश्यक आहे. कारण
सामान्य स्थितीत तुम्ही काहीतरी चांगलं करू शकता, पण तुमच्या
वळणावर समस्या येतील तेवढ्यावरच तुम्हाला समस्या सोडण्याचं
कौशल्य असणे आवश्यक आहे.
आणि संघर्ष निराकरणासाठीही. त्यामुळे, वास्तविक समस्यांचे
मूल्यांकन करण्यात आपल्याला हा महत्त्वपूर्ण श्रवण कौशल्य
खरोखर मदत करेल आणि नंतर आपण निराकरणाकडे जाऊ शकता.
तर, माझ्या संवाद कौशल्याबद्दल मी आपल्यांना सांगितलं की,
व्यावसायिक जीवनात ते किती महत्त्वाचे आहे आणि त्या विभागात
मी आपल्यांना नॉन-वर्बल कम्युनिकेशन आणि ऐकण्याच्या
कौशल्यांबद्दल संभाषण केला.
का ऐकणे हे एक कौशल्य आणि सात प्रकारचे ऐकणे आहे जे आपले जीवन
आणि आपले कार्य देखील बदलू शकते. तर फक्त आजपासून आपल्या
आयुष्यात आणि आपल्या कामाच्या ठिकाणी या गोष्टींचा वापर,
अंमलबजावणी सुरू करा आणि स्वतःचा कायापालट करा.
जसे करा, जाऊन घ्या. आगाऊ जा. करा. जसे जा आणि मिळवा. तुमच्या
स्वप्नांची सिद्धी होईल. तुम्ही ते करू शकता.
नमस्कार सर्वांना. सुप्रभात. माझं नाव विनीत गौतम आहे.
मल्टीव्हर्सल स्पीकर, कॉर्पोरेट ट्रेनर, माइंड कोच, लाइफ कोच
आणि लेखक असो. मला विश्वास आहे की तुम्ही याला उत्तर देणार
नाहीत. जसे तुम्ही इच्छित असाल तसे करा. आणि आपण तयार आहात
का? तर जा.
नाही, माझं केलं नाही.
ते काय बद्दल आहे?
फक्त अर्थशास्त्र आणि करांच्या अँड टॅक्सेशनमधील अध्ययनासाठी
युनिव्हर्सिटीसह अँडवॉन्स्ड सर्टिफिकेट कोर्स आपल्या
मित्रांना सूचित करा आणि त्यांनी आपला रेफरल कोड वापरून साइन
अप केले तर आपल्याला काही अद्भुत फायदे मिळतील.
हे चांगले असं ऐकतंय.
तुमच्या मित्रांना सूचित केल्यानंतर, तुम्ही गुण जमा करू शकता
ज्यांची आपण सूट किंवा रोख बक्षिसांसाठी रिडीम करू शकता आणि
तुम्हाला नोकरीची हमी मिळवायची आहे.
मला समाविष्ट करा. मी माझ्या सर्व मित्रांना हा संदेश
पोहोचविण्याची खात्री घेऊन येणार आहे.