होय, मित्रांनो, कसे आहात सर्व? शुभ सकाळ, शुभ संध्याकाळ, शुभ
दुपार, जो कोणी मला यावेळी पाहत आहे.
मी त्या व्यक्तीचे, मित्रांनो, आमच्या नवीन धारावई
व्याख्यानात मनापासून स्वागत करतो.
सर, धारावी व्याख्यान? काय म्हणताय साहेब ?
हे काय धारावाई व्याख्यान आहे साहेब?
मित्रांनो, तुम्ही धारावाईचे एपिसोड बघता.
एपिसोड रोज बाहेर येतात.
आपण दररोज वर्ग पाहू शकत नाही?
इतका मोठा सुपरस्टार तुमच्यासमोर उभा आहे.
तुम्ही त्याला काळजीपूर्वक पाहू शकत नाही का?
मित्रांनो कसे आहात सगळे?
बाहेर मस्त मजा.
सर्व काही ठीक चालले आहे.
तुम्ही आयुष्याशी लढत आहात.
तुम्ही गोष्टी शिकत आहात.
मित्रांनो, प्रयत्न करणे कधीही थांबवू नका.
बुद्धीच्या बळावर आयुष्य चालत नाही.
आयुष्य नेहमी माझ्या क्षमतेवर चालते.
मी करू शकतो.
मला खात्री आहे की मी ते करू शकतो.
माझा अतिआत्मविश्वास नाही.
ते फक्त मीच करू शकतो.
मला हा अतिआत्मविश्वास नाही.
मला आत्मविश्वास आहे की येतो.
ये, जीवन. या.
माझी चाचणी घ्या.
मी करू शकतो.
मी धैर्याने समस्यांना तोंड देऊ शकतो.
अडथळे येतात, काहीही येतात.
मी सहज बाहेर येईन सर.
हाच जीवन जगण्याचा आत्मविश्वास आहे.
बाहुबली चित्रपट पाहिला आहे का?
त्यात एक धबधबा असायचा.
पहिल्या भागात.
तो प्रयत्न करायचा.
प्रथमच अयशस्वी.
दुसऱ्यांदा नापास.
तिसऱ्यांदा नापास.
चौथ्यांदा नापास.
तो धबधबा पार करून त्या वाटेने गेला.
कुठे त्याला एवढी गोरी मुलगी सापडली.
सर, म्हणूनच म्हणतात की कोणतेही अपयश, कोणताही अडथळा, कोणताही
अडथळा तुम्हाला एका मर्यादेपर्यंत थांबवू शकतो.
माणसाला जशी मर्यादा असते.
त्याचप्रमाणे अडथळ्यांनाही मर्यादा असते.
समस्यांनाही मर्यादा असते.
एक मर्यादा तुमचा नाश करू शकते.
एका मर्यादेनंतर, ते देखील तुमचा नाश करू शकत नाही.
महाराज, रामायण आठवा.
हनुमान जेव्हा लंकेत पोहोचले.
तिथे रामायण म्हणते या माकडाला दोरीने बांधून आग लाव.
सर, एक गोष्ट सांगा.
त्यावेळी काय झाले?
दोरी, हनुमानाने ती एवढी मोठी बनवली होती की दोरीनेही ते
झाकता येत नव्हते.
साहेब, ती दोरी आहे.
समस्या मर्यादित आहेत.
परंतु तुम्ही अशी व्यक्ती आहात की प्रत्येक व्यक्तीकडे
अमर्याद संधी, अमर्याद महत्वाकांक्षा, अमर्याद शक्ती आहेत.
सर, आमचा तेवढा आत्मविश्वास नाही.
हे काम आपण करू शकू किंवा आपण हे काम करू शकणार नाही, असा
आत्मविश्वास आपल्या मनात नाही.
या आत्मविश्‍वासामुळेच जीवनात अडचणींचा सामना करावा लागतो.
हनुमानांसारखे व्हा.
एक दोरी आहे.
दोरीने बांधले तरी हरकत नाही.
आम्ही ते इतके मोठे करू की दोरी काहीही करू शकणार नाही.
तुमच्या समस्यांपेक्षा स्वतःला मोठे करा.
साहेब तुमचा नाश करू शकतील अशा समस्यांची मर्यादा काय आहे?
साहेब, तुम्ही ९ महिने आईच्या पोटात उलटे लटकत होता.
तिथून तू जिवंत परत आलास.
जीवन स्वतः एक संघर्ष आहे.
पण ज्याने या संघर्षाला तोंड दिले तोच जिंकला.
तो म्हणाला, मी करू शकतो.
मी इथे उभा आहे.
प्रयत्न करायला शिका सर.
प्रयत्नाशिवाय काहीही नाही.
कोणतीही गोष्ट साध्य करण्यासाठी प्रयत्नांची गरज असते.
एखाद्या व्यक्तीचे शरीर खूप चांगले आहे असे तुम्हाला दिसते.
त्याच्याकडे सिक्स पॅक अॅब्स आहेत.
त्याने प्रयत्न केले नसते का?
तो 3 तास जिमला गेला नसता का?
आज ही व्यक्ती आयएएस झाली आहे हे बघा.
त्याला एवढे मोठे आयुष्य लाभले आहे.
त्याने तिथपर्यंत पोहोचण्यासाठी प्रयत्न केले नसतील का?
रोज करोडो रुपये छापणारा उद्योगपती तुम्ही बघता.
त्याने तिथपर्यंत पोहोचण्यासाठी प्रयत्न केले नसतील का?
साहेब, लक्षात ठेवा, जोपर्यंत तुम्ही आयुष्यात जिवंत आहात,
तोपर्यंत आशा जिवंत ठेवा.
आणि प्रत्येक गोष्टीत प्रयत्न करा.
प्रयत्नाशिवाय आयुष्यात काहीच नाही.
आणि माझ्यावर विश्वास ठेवा, जेव्हा चहा विकणारा देशाचा
पंतप्रधान होऊ शकतो.
मी बोलतोय
श्रीमान नरेंद्र मोदी.
रोज १० किलोमीटर चालणारी व्यक्ती पंतप्रधान होऊ शकते.
मी बोलतोय
श्रीमान नरेंद्र मोदी.
जेव्हा एका छोट्या अकाउंटंटचा मुलगा सुपरस्टार अक्षय कुमार
बनू शकतो, तेव्हा आयुष्यात काहीही होऊ शकते.
आयुष्य असे बदलते.
पण जो सतत काम करत असतो त्याच्यासाठी तो बदलतो.
कोण स्वप्न पाहत नाही.
स्वप्ने ती असतात जी तुम्हाला झोपू देत नाहीत.
ते नाही जे तुम्ही झोपेत पाहतात.
म्हणूनच प्रयत्न करत राहा.
मेहनत करत राहा. या.
आम्ही बोलत होतो
शेड्यूल 1.
आमच्या शेवटच्या लेक्चरमध्ये आम्ही पुरवठ्याबद्दल बोलत होतो.
पुरवठा म्हणजे काय?
अनुसूची 1 क्रियाकलाप देखील पुरवठ्यामध्ये समाविष्ट आहेत.
वस्तूंचा पुरवठा म्हणजे काय?
सेवा पुरवठ्याची व्याख्या काय आहे?
आम्ही ते कव्हर केले होते.
आज, मला शेड्यूल 2 च्या विषयावर लक्ष केंद्रित करायचे आहे.
शेड्यूल 2.
शेड्यूल 2 म्हणजे काय?
ते वेगळे करते.
त्यामुळे फरक पडतो.
ते गोष्टी वेगळे करते.
हे सांगते की तुम्ही जी वस्तू पुरवत आहात, आम्ही पुरवठा च्या
व्याख्येनुसार, तसेच अनुसूची 1 मध्ये, ही गोष्ट पुरवठा आहे हे
मान्य केले आहे.
ही गोष्ट आता निश्चित झाली आहे.
त्यावर आता चर्चा करायची गरज नाही.
आम्हाला माहित आहे की हा पुरवठा आहे.
पण पुरवठा म्हणजे काय?
वस्तूंचा पुरवठा आहे
सेवांचा पुरवठा.
हा फरक तुम्हाला शेड्यूल २ बद्दल सांगतो.
साहेब, या गोष्टीची काय गरज आहे?
शेड्युल २ का आले?
आपल्या आयुष्यात शेड्यूल २ नसती तर आपल्या आयुष्यात काय फरक
पडला असता?
आयुष्य छान चालले होते.
शेड्युल २ का आले?
उत्तर असे की, मित्रांनो, समस्या अशी होती की, उदाहरणार्थ,
तुम्हाला हा कोट बाजारात विकायचा आहे.
उदाहरणार्थ, तुम्हाला कोट बाजारात विकायचा आहे.
समजा तो 10,000 किमतीचा कोट आहे.
तुम्ही तुमची विक्री किंमत 10,000 दाखवा आणि तुम्ही त्यावर
GST लावता.
आता जीएसटीमध्ये काय होते?
जीएसटीमधील करांचे दर नेहमीच वेगळे असतात.
वस्तूंचे दर वेगळे आणि सेवांचे दर वेगळे.
एक साधा मुद्दा.
जीएसटीमध्ये वस्तूंचे दर नेहमीच वेगळे असतात आणि सेवांचे दर
नेहमीच वेगळे असतात.
आता, समस्या अशी आहे की तुम्ही कोट विकत आहात.
तुला काय माहित आहे?
तुला कसे माहीत? कुठे लिहिले आहे?
तुम्ही विकत असलेला कोट हा वस्तूंचा पुरवठा किंवा सेवांचा
पुरवठा आहे.
मालाचे दर असावेत हे कसे कळेल
जीएसटी की सेवांचा दर जीएसटी असावा?
तुम्हाला हे कसे कळते?
सर, तो कोट आहे.
तो एक कोट आहे. हे उत्पादनासारखे दिसते.
ती सेवा नाही.
हे उत्पादनासारखे दिसते.
मी माल विकतो.
ही सामान्यज्ञानाची बाब आहे.
ते एक उत्पादन आहे.
त्यामुळे वस्तूंवरील जीएसटीचा दर हा जीएसटी असेल.
साहेब, तुम्ही म्हणत आहात की तुम्हाला माहित आहे ही
सामान्यज्ञानाची बाब आहे.
पण, माझं लक्षपूर्वक ऐक.
जेव्हा तुम्ही एखादा कायदा, कायदा किंवा कायदा वाचता तेव्हा
तो सामान्य ज्ञानाचा विषय नसतो.
काय लिहिलंय हा मुद्दा आहे.
काही तरतूद लिखित आहे का?
कायदा, संहिता, न्यायालय, कायदा, ही सामान्यज्ञानाची बाब नाही.
कागदावर काय लिहिलंय हा मुद्दा आहे.
याचे उत्तम उदाहरण मी तुम्हाला सांगेन.
ते ऐका आणि 2 मिनिटे आराम करा.
एकदा एक मोठा वकील होता.
श्री.मोतीलाल नेहरू.
ते श्री जवाहरलाल नेहरू यांचे वडील होते.
ते उत्तम वकील होते.
ब्रिटिश राजवटीत ते वकील होते.
तो एका क्लायंटचा खटला लढत असताना न्यायाधीशांनी त्याला
फाशीची शिक्षा सुनावली.
न्यायाधीशांनी त्याला फाशीची शिक्षा सुनावली.
आणि जो आदेश आला, त्यात लिहिले होते, त्याला फाशी दिली जाईल.
तर, श्री.
त्या आदेशाविरुद्ध मोतीलाल नेहरूंनी अपील केले.
तो म्हणाला, तुमच्या न्यायाधीशांनी लिहिले आहे की, त्याला
फाशी दिली जाईल.
तुम्हाला या व्यक्तीला फाशी द्यावी लागेल आणि पुढच्या
सेकंदाला तुम्हाला या व्यक्तीला फाशी द्यावी लागेल.
हा कसला वेडेपणा आहे?
असे कधी होते का?
फाशी म्हणजे तुम्हाला या व्यक्तीला मारावे लागेल.
फाशी म्हणजे असा.
तो म्हणाला, त्याला फाशी द्या.
न्यायाधीश म्हणाले, त्याला फाशी द्या.
तर, श्री.
मोतीलाल नेहरूही आले.
तो म्हणाला, त्याला एका सेकंदासाठी फाशी द्या.
फक्त एका सेकंदासाठी.
पुढच्या सेकंदाला आपण त्याला फाशी देऊ.
एका सेकंदात काय होईल?
तो इथपर्यंत पोहोचला.
तो म्हणाला, तुमचा निकाल लिहिला गेला आहे. त्याला फाशी
दिल्याचे कायद्यात लिहिले आहे.
त्या व्यक्तीची निर्दोष मुक्तता करण्यात आली.
त्याला फाशी देण्यात आली.
त्याला एका सेकंदासाठी फाशी देण्यात आली.
पुढच्याच सेकंदाला त्याला जिवंत सोडण्यात आले.
त्याचा क्लायंट वाचला.
एक माणूस वाचला ज्याला फाशीची शिक्षा झाली.
याचा विचार करा.
असा माणूस वाचला.
केवळ कायद्यात संपूर्ण गोष्ट लिहिलेली नाही म्हणून.
या निकालानंतर त्यात सुधारणा करण्यात आली.
त्यात कायद्यात बदल करण्यात आला.
आणि जेव्हा जेव्हा फाशीची शिक्षा दिली जाते तेव्हा असे लिहिले
जाते,
त्याला मरेपर्यंत फाशी द्यावी.
तो मरेपर्यंत त्याला फाशी दिली जाईल.
हे प्रकरण आहे.
तो सामान्यज्ञानाचा विषय नाही.
कायद्यात कागदावर गोष्टी लिहिल्या जातात.
चेहऱ्यावर.
पेपरमध्ये जे लिहिले आहे ते कायदा आहे.
त्याशिवाय अक्कल नाही.
माझा तुम्हाला प्रश्न असा आहे की तुम्ही कोट विकत आहात.
तो चांगला आहे याचा काही पुरावा तुमच्याकडे आहे का?
मी म्हणतो ती एक सेवा आहे.
तुम्ही चांगली विक्री करत आहात याचा तुमच्याकडे काही पुरावा
आहे का?
त्यावर जीएसटी असावा याचा काही पुरावा तुमच्याकडे आहे का?
तुमच्याकडे काही पुरावा आहे का?
पुराव्यासाठी, आम्ही शेड्यूल 2 वर जाऊ.
शेड्यूल 2 आम्हाला कोणत्या वस्तू वस्तूंच्या श्रेणीत आहेत आणि
कोणत्या सेवांच्या श्रेणीमध्ये आहेत हे वेगळे करते.
आणि वस्तूंच्या श्रेणीमध्ये, वस्तूंवर जीएसटी असेल.
आणि सेवांच्या श्रेणीमध्ये, सेवांवर जीएसटी असेल.
हा मुद्दा आहे.
धन्यवाद.
मी आता जाऊ का?
माझ्याबरोबर चल.
ते काय आहे ते पाहूया.
शेड्यूल क्रमांक 2.
ते पहा.
मी लॅपटॉप थोडा उंच ठेवू का?
ते ठीक आहे.
ते पहा.
काही गोष्टींची यादी दिली आहे.
त्या यादीत या गोष्टी म्हणजे वस्तूंचा पुरवठा आणि या वस्तू
सेवांचा पुरवठा असल्याचे सांगितले आहे.
मी तुम्हाला बर्‍याच वेळा सांगितल्याप्रमाणे, रेस्टॉरंटचे
उदाहरण होते.
रेस्टॉरंटमध्ये जीएसटी आला नाही, तेव्हा सेवा करही लावला गेला
आणि विक्री करही लावला गेला.
कारण ही सेवा आहे की विक्री हे निश्चित नव्हते.
खाद्यपदार्थही विकले जात आहेत, मात्र तेथे व्हायोलिन वाजवले
जात आहे.
तिथे व्हायोलिन वाजवले जाते.
राज आर्यन ही एक सेवा आहे.
वेटर ही देखील एक सेवा आहे.
ते निश्चित झाले नाही.
पण इथे,
अनुसूची २ ने आमचा संभ्रम कायमचा दूर केला आहे.
या गोष्टी निश्चित केल्या आहेत.
माझ्याबरोबर चल.
काय म्हणते?
का वर जात नाही?
माझ्या नोट्सवर शेड्यूल 2 येत आहे.
पृष्ठ क्रमांक 2.
३, ८
ते पहा.
पहिला उपक्रम आहे
मालामध्ये शीर्षकाचे हस्तांतरण.
आपण काहीतरी विकत आहात.
असाच प्रसंग आला आहे की मी कोट विकतोय.
मी विकत असलेला कोट मालाचा पुरवठा आहे हे तुम्हाला कसे कळेल?
तो सेवा पुरवठा आहे की?
तुला कसे माहीत?
सर, तुम्हाला कसं माहीत?
शेड्यूल 2 मध्ये येथे आ.
पहिला मुद्दा लिहिला आहे.
मालामध्ये शीर्षकाचे हस्तांतरण.
मी तुम्हाला या गोष्टीची मालकी देतो.
आत्तापर्यंत माझ्याकडे असलेला हा कोट,
त्याची मालकी मी तुला देतो.
तू मला पैसे दिलेस.
मी तुला कोट पाठवला आहे.
मालकी तुमच्याकडे गेली आहे.
कोट घाला.
फाडून टाका.
त्याच्याशी खेळा.
तोड ते.
ती तुमची इच्छा आहे.
ते पहा.
मालामध्ये शीर्षक हस्तांतरणाचे स्वरूप काय आहे?
हा मालाचा पुरवठा आहे.
इकडे ये.
पुढचा मुद्दा.
शीर्षक हस्तांतरित न करता मालातील अधिकाराचे हस्तांतरण.
तुम्ही वस्तू वापरण्याचा अधिकार दिला.
तुमच्याकडे काही माल आहे का?
त्यांचा वापर करण्याचा अधिकार तुम्ही एखाद्या व्यक्तीला दिला.
या प्रकरणात काही माल जात आहे का?
या प्रकरणात, फक्त योग्य जात आहे.
उदाहरणार्थ,
माझ्याकडे मशिनरी आहे.
माझ्याकडे एक मशीन आहे.
खूप महागडे.
10 लाखांसाठी,
उदाहरणार्थ,
मी फोटोकॉपी मशीन घेतली.
फोटोकॉपीचा व्यवसाय करेन असे वाटले.
मी खूप मोठे फोटोकॉपी मशीन घेतले.
10 लाखांसाठी.
पण लिहिण्या-वाचायला कोणीच नव्हते अशा ठिकाणी मी दुकान उघडले.
तेथे माझी विक्री नव्हती.
आता मी काय करू?
माझ्याकडे १० लाखांचे मशीन आहे.
मला कोणतीही विक्री होत नाही.
मी काय करू?
सर, मला एक कल्पना सुचली.
मी विचार केला की मी हे फोटोकॉपी मशीन एखाद्या व्यक्तीला का
देऊ नये ज्याला फोटोकॉपीचा व्यवसाय सुरू करायचा आहे त्याला हे
फोटोकॉपी मशीन का देऊ नये.
मी हा मुद्दा घेऊन आलो.
मी हे का करत नाही?
मी हे फोटोकॉपी मशीन कुणाला भाड्याने का देत नाही?
मी तेच केले.
एक व्यक्ती माझ्याकडे येते आणि कॉलेजच्या बाहेर किंवा कोर्टात
म्हणते
मला फोटोकॉपी मशीन बसवायची आहे.
माझ्याकडे मशीन घेण्यासाठी पैसे नाहीत.
तुम्ही एक काम करा.
माझ्याकडून महिन्याला 10,000 रुपये घ्या आणि मला हे मशीन
भाड्याने द्या.
मी काय केले?
मी मशीन भाड्याने दिली.
मशीनचा मालक त्याच्याकडे गेला होता का?
हो किंवा नाही?
नाही.
मालकाचा हक्क माझ्यावर आहे.
त्या व्यक्तीला काय मिळाले?
त्या व्यक्तीला फक्त मशीन वापरण्याचा अधिकार मिळाला.
इथे फक्त हक्काची खरेदी-विक्री होत आहे.
मालाची खरेदी-विक्री होत नाही.
मी अधिकार दिला आहे.
हा सेवांचा पुरवठा आहे.
ठीक आहे? हरकत नाही.
मालमत्तेचे कोणतेही हस्तांतरण अशा कोणत्याही करारामध्ये
ज्यामध्ये असे नमूद केले आहे की मालमत्ता तुम्हाला भविष्यातील
तारखेला दिली जाईल.
ते काय असेल?
वस्तूंचा पुरवठा.
उदाहरण घ्या.
हे ध्रुव कॅपिटल आहे.
अधिक खरेदीच्या आधारे ग्राहकांना मालाचा पुरवठा केला आहे.
मासिक भाडे देत राहा.
भाडे पूर्ण होताच हे मशीन तुमचे असेल.
३ वर्षांचे भाडे भरा.
तिसऱ्या वर्षाच्या शेवटी हे यंत्र तुमच्याकडे जाईल.
अशावेळी काय होईल?
वस्तूंचा पुरवठा.
कारण भविष्यात कुठेतरी ते यंत्र त्याचं असेल.
उच्च खरेदी करार.
दर महिन्याला मी असा करार केला की तुम्ही मला दर महिन्याला
भाडे देत राहा.
3 वर्षांनंतर, हे मशीन कायमचे तुमचे असेल.
शेवटी, माल कुठेतरी जातो की नाही.
ते आज जात नाहीत.
ते भविष्यात जातील.
मग काय होणार?
वस्तूंचा पुरवठा.
त्यामुळे यावर जीएसटीचा दर काय असेल?
वस्तूंवर लागू होणारा GST दर.
समजा दोन गोष्टी आहेत.
सेवांवर 18% दर.
आणि वस्तूंवर 12% दर.
म्हणजे जेव्हा तुम्ही रु.चे बिलिंग करता.
10,000, भाड्याने, बिलिंगमध्ये रु.
10,000, तुम्ही 12% GST जोडा आणि ग्राहकाला बिल द्या.
मुद्दा स्पष्ट आहे का?
इकडे ये.
जमीन आणि इमारत.
जमीन आणि इमारत, भाडेपट्टा, भाडेकरू, जमीन ताब्यात घेण्याचा
परवाना.
तुमच्याकडे रिकामा प्लॉट आहे.
तुला वाटलं मी काय करावं?
तुमच्याकडे रिकामा प्लॉट आहे.
प्लॉट घेऊन फिरत आहात.
मी हा प्लॉट कार शोरूमला भाड्याने द्यावा का?
कार शोरूममध्ये कार मागील टोकाला पार्क करावी लागते.
शोरूममध्ये तुम्ही 10-15 गाड्यांची मॉडेल्स पाहू शकता.
पण गाडीचा स्टॉक ठेवण्यासाठी जागा हवी.
समजा त्याच्याकडे ती जागा नाही.
तुमच्याकडे ती जागा आहे.
तुम्ही ती जागा त्याला भाड्याने दिली.
रु. भाडे म्हणून दरमहा 10,000-20,000.
तु काय केलस?
तुम्ही तुमची जमीन भाडेतत्त्वावर दिली.
ते काय आहे?
सेवांचा पुरवठा.
दुसरे उदाहरण.
लीज.
बाहेर सोडत आहे.
तुम्ही व्यावसायिक इमारत भाड्याने घेतली आहे.
औद्योगिक इमारत.
ते काय आहे?
सेवांचा पुरवठा.
तुम्ही तुमच्या ग्राहकाला कितीही बिल आकारता.
तुम्ही जमीनदार आहात.
तुम्ही तुमच्या भाडेकरूला जे काही बीजक द्याल, त्यावर सेवांचा
पुरवठा आहे.
सेवांचा पुरवठा असल्यामुळे, सेवेवर लागू होणारा जीएसटी दर, तो
जीएसटी दर, तुम्ही तुमच्या बिलावर आकारता.
पुढे जॉब वर्क आहे. तुम्ही एखाद्या व्यक्तीच्या वस्तूंवर
प्रक्रिया करता. प्रक्रिया म्हणजे काय? सेवांचा पुरवठा.
उदाहरणार्थ, मी तुम्हाला सांगितल्याप्रमाणे, आम्ही कपड्यांचे
काम करतो.
आमचा कारखाना आहे.
कधी कधी आपण वस्तू खरेदी करतो.
आम्ही कपडे खरेदी करतो.
आणि आमच्याकडे एक शिंपी आहे.
तो बाह्य आहे.
तो आमचा घरातील शिंपी नाही.
तो बाहेर काम करतो.
मी त्याला हे धरायला सांगितले.
आणि तुम्हाला एका महिन्यात 1000 शर्ट शिवावे लागतात.
हे काय आहे? इतर कोणाच्या तरी मालावर उपचार केले जात आहेत.
तो उपचार करत आहे.
तो टेलरिंग करतो.
मग आता तो मला ज्या सेवा देईल, त्या कोणत्या सेवा आहेत?
सेवांचा पुरवठा.
तो मला सेवा देत आहे.
तो वस्तूंवर जीएसटी आकारेल.
तो मला कोणतेही चलन देईल, कोणतेही बिल देईल, तो वस्तूंवर
जीएसटी आकारणार नाही.
तो सेवा श्रेणीचा जीएसटी आकारेल.
आमचे पुढचे कसे आहे? एक मिनीट.
ते खाली का येत नाही? खरं तर माझा लॅपटॉप थोडा जुना आहे.
व्यवसाय मालमत्तेचे हस्तांतरण.
व्यवसायाच्या मालमत्तेचा भाग बनवलेल्या वस्तू व्यवसाय
चालवणाऱ्या व्यक्तीच्या निर्देशानुसार हस्तांतरित केल्या
जातात.
त्यामुळे मी व्यवसायाची मालमत्ता विकली आहे. माझ्याकडे
फर्निचर आहे. उदाहरणार्थ, माझ्याकडे लॅपटॉप आहे.
मला त्याचा कंटाळा आला आहे. तो जुना लॅपटॉप आहे. चालताना
थांबते. तो दुष्प्रचार करतो.
हा जुना लॅपटॉप मी या कार्यालयातून बाहेर काढेन असे मी मनाशी
ठरवले आहे.
मी हा लॅपटॉप विकणार आहे.
आता हे काय आहे? ती एक व्यावसायिक मालमत्ता आहे.
ही माझी व्यावसायिक मालमत्ता आहे आणि मी माझ्या व्यवसायाची
मालमत्ता हस्तांतरित करत आहे.
मी माझ्या व्यवसायाची मालमत्ता विकत आहे.
मग याला काय म्हणतात? वस्तूंचा पुरवठा.
जर तुम्ही अक्कल लागू केली असेल, तरीही मी तुम्हाला येथे
अक्कल लागू करू नका.
पण वस्तूंमध्ये काय येणार आणि सेवांमध्ये काय येणार हे लक्षात
ठेवायचे असेल तर ते लक्षात ठेवण्याचा हा मार्ग आहे.
बघा, संपूर्ण व्यवहारात वस्तूंचा समावेश होतो का?
या प्रकरणात, मी लॅपटॉप विकत आहे.
माल गुंतला आहे का? जर ते असतील तर ते काय आहे? वस्तूंचा
पुरवठा.
ते जमत नसतील तर ते काय? सेवांचा पुरवठा.
व्यवसायासाठी ठेवलेल्या वस्तू खाजगी वापरासाठी ठेवल्या जातात.
व्यवसायासाठी लॅपटॉप घेतला होता, पण माझ्या मैत्रिणीला लॅपटॉप
इतका आवडला की ती म्हणाली, मी लॅपटॉप ठेवेन.
एका माणसाने त्याच्या ऑफिससाठी फर्निचर विकत घेतले.
त्याचा मुलगा म्हणाला, बाबा, लॅपटॉपची रचना खूप चांगली आहे.
मी खेळ खेळण्यासाठी ठेवीन.
व्यवसायासाठी फर्निचर खरेदी केले.
मॅडम घरून आल्या.
मॅडम म्हणाल्या, फर्निचरचा दर्जा खूप चांगला आहे.
हे फर्निचर आम्ही कार्यालयात ठेवणार नाही.
हे फर्निचर आम्ही घरी ठेवू.
सासरे येतील.
वेगळा ठसा उमटवला जाईल.
तुमचे मूल्य वाढेल.
तुझ्याबरोबर माझीही किंमत वाढेल. हे असे आहे. साहेब, आयुष्यात
अशा काही गोष्टी येतात की काय सांगू, काय शेअर करू.
एखाद्या व्यक्तीने काय करावे? एका गरीबाला त्रास होतो.
कार्यालयासाठी काही फर्निचर आहे का? कार्यालयासाठी काही
मालमत्ता आहेत का? तुम्ही काहीच केले नाही.
तुम्ही ते फक्त ऑफिसच्या कामासाठी, खाजगी कामासाठी ठेवले आहे.
हे काय साधे आहे? तुम्ही काही वस्तू विकता का?
येथे माल विकला जातो का? काहीही विकले जात नाही.
जेव्हा वस्तू विकल्या जात नाहीत, वस्तूंचा सहभाग नसतो, तेव्हा
सेवांचा पुरवठा काय मानला जाईल?
करपात्र व्यक्ती नसलेल्या व्यक्तीने केलेल्या कोणत्याही
व्यवसायाच्या मालमत्तेचा भाग, वस्तू तयार करणे, व्यवसायाच्या
मार्गात किंवा पुढे चालवताना त्याच्याद्वारे पुरवले गेले आहे
असे मानले जाईल.
उदाहरणार्थ, आज तुम्ही करपात्र व्यक्ती आहात.
करपात्र व्यक्ती म्हणजे, आज तुम्ही जीएसटी भरा.
जीएसटीमध्ये तुमचा कर भरण्याची अट आहे.
पण देव न घे, भविष्यात असं काही झालं तर तुझी भिंत तुटली, तू
कर्ज घेतलंस, तू
त्याची परतफेड करू शकलो नाही, व्यवसायात तोटा होतो, असे काही
घडते की तुम्हाला तुमचा व्यवसाय रात्रभर बंद करावा लागतो.
मला रात्रभर व्यवसाय बंद करावा लागला.
मी थांबलो, थांबलो म्हणजे मी आता नाही, मी संपले आहे.
मी आता करपात्र व्यक्ती नाही.
मी काही काळात करपात्र व्यक्ती होतो, पण आता मी करपात्र
व्यक्ती नाही.
अशावेळी वस्तूंचा पुरवठा म्हणून काय मानले जाईल?